Top 10 similar words or synonyms for аштың

минада    0.854001

конақ    0.841589

тауабының    0.838483

мутаффифин    0.824590

айтқанмын    0.818939

арафаттан    0.817204

була    0.814926

бамдат    0.813551

уәжібі    0.812496

қонақбай    0.806482

Top 30 analogous words or synonyms for аштың

Article Example
Қажылық уәжіп. Тас лақтыру кұндері аштың төртінші күні күннің батуымен аяқталады.
Қажылық оқылатын бесін және намаздыгер намаздарынан бұрын; үшіншісі, аштың екінші күні
Құрбан айт Алғашқы үш айналымда ер кісілер адымдарын жиі-жиі алып иықтарын сілкіген бойда, жылдам-жылдам жүреді. Бұлай істеу «рәмәл» делінеді. Рәмәл істеу - сүннет, істелінбеген жағдайда тауаптың дұрыстығына зиян келтірмейді. Тауап аяқталғаннан кейін мүмкін болған жағдайда, Ибраһим мақамында, болмаса, мешіттің кез келген жерінде екі рәкат намаз оқып, дұға жасалады. Сосын зәмзәм суын ішеді. Егер арафа күнінен бұрын Қ. сағиі жасал-маған болса, зиярат тауабынан кейін жасалады. Зиярат тауабының құрбан аштың үшінші күні ақшам уақытына дейін жаса-луы Имам Әбу Ханифа бойынша - уәжіп, ал Имам Әбу Юсуп және Имам Мұхам-мед бойынша - сүннет. Жалпы Ханафи мазһабында бұл тауапты Құрбан айттық бірінші күні жасау - абзал. Зиярат тауабын жасаған соң Минаға қайта қайтып, шайтанға тас лақтыру күндерінің түн-дерін сол жерде өткізу Ханафи мазһабында -сүннет, ал басқа мазһабтарда - уәжіп.
Ораза 1) Рамазан мен айт мейрамы. «Рамазан келерде сансыз сезімдер мен толып тасыған ойлар салтанат құрады. Күн мен түн де тұтастай илаһи (Құдайлық) рақымдылық пен кешірімділікке толып тасалы. Мезғілі біткен сәтте жүректерге өзіне деген қимас сезім мен сағыныш-сазы тұнады. Бірақ солбір жүректері Рамазанға айналған жандарды жасытпай, оларды іші құт-береке мен қуаныш-шаттық толған айт күніне аманаттайды. Рамазаннан кейін аштың келуі біз үшін тосын оқиға болмаса да, бейне бір жаңа атқан таңдай жан-сарайымызды нұрға бөлеп, санамызды сәулесімен қытықтал, көкжиектен көрінеді. Рамазанмен ыстық ықылас құрған адам баласы айтты илаһи шарапаттан төгілген сиқырлы уақыт сезініп, оның терең тылсым-сырын аңғарады. Оның илаһи тартымдылығы мен сиқырына малтып, уақытша болса да, рамазаннан айрылысқан қасірет сезімінен жеңілдегенін сезініп, алып рақым айының қоштасуы мен терең шарапат күнінің мейрамын бірге тартады.
Ораза "Айт" - дүние мен ақыретке тән әсемдіктердің бір-бірімен етене араласып, адамдардың Рамазан бойы әртүрлі ғибадаттар арқылы бейне бір періштеге айналып, періштелер де осы ұқсасқа бет бұрып, сол бір рухы саф жандар арасында сайрандап, айнала илаһи әсемдік пен сұлулыққа оранып, осынау ғажайып тылсым дүниені көргендер, өздерін оянғысы келмейтін түс әлемінде деп ойлайтынын айтуға тіл жетпес күн.Осы мүбәрак күнде Рамазан болған барлық жер-жүзі періштелер мен рухани жандардың көктегі тылсым әлеміндей көрініп, шаттыққа бөленген рухани ғаламатқа тең бір сырлылыққа оранады. Сол сәттен қасиетті айт мұсылмандарды өзіне баурап алып, оларды жүрек пен рухани өмірінің тұңғиығына қарай тартады. Оларға ай мен күн тіпті құс жолын қамти алатын кеңістік дайындау «құпия қазынаға» жап-жарық айна болу жолдарын көрсетеді. Көңілдері алабұртып, алып ұшқан әркім өз дәрежесіне қарай аштың көрсеткен жолдарымен ұшуға даяр құстай бола қалады. Тылсым сырдың есігі ашыла кеткендей қанаттарын тағатсыз қағады.
Көркемділік Көркемділік - өнер шығармаларының өзіндік ерекшелігі, эстетикалық сұлулығы - дүниені, болмысты сипаттап сөйлетудегі суретшілік, бейнелік, өрнектілік. Көркемділік келісім жоқ жерде, өнер шығармасы өмір сүрмейді. Көркемділік - өнер туындысының сапалық көрсеткіші. Көркемділіктің бастау бұлағы, қайнар көзі - суреткердің өміріндегі әдемілікті көре білуі, шебер бейнелеуі, ой-сезімін, жан толғанысын әсерлі әрі шебер жеткізерлік қабілеті, қиялға байлығы. Бұл ретте Ахмет Байтұрсынұлының көркем сөз табиғаты тұрғысындағы пікірі соншалықты бағалы. Ол: "Сөз өнері - адам санасының үш негізіне тіреледі. 1. Ақылға, 2. Қиялға, 3. Көңілғе. Ақыл ісі - оңдау, яғни нөрселердің жайын ұғу, тану, акылға салып ойлау; қиял ісі - меңзеу, яғни ойдағы нәрселерді белғілі нәрселердің тұрпатына, бейнесіне ұқсату, бейнелеп сурепеп ойлау; көңіл ісі, - түю, талғау. Тілдің міндеті - акылдың аңдуын аңдағанша, қиялдың меңзеуін меңзегенше, көңілдің түюін түйгенше айтуға жарау". Мысалы: "Бір күнде, жас коңілім, судай тастың, Тасқындап, кемеріңнен шалқып астың. Төрт бұрыштан дүниенің көрмей болжап, Қиялмен көк қақпасын барып аштың (Ш.Бөкеев). Бұл шақта бұрқыраған қуатқа толы табиғатын, көңіл құсының емін-еркін шарықтайтын шағын ақын Шәңгерей жеріне жеткізе сипаттаған деуге болады. Ой-қиялын әсерлі сөздермен өрнектеген. Соған лайық поэзиялык жиһаздарды таңдап, талғап толғаған. Әсіресе әсірелеулерге көбірек жүгінген. А.Байтұрсынұлыша айтқанда, "дерексіз нәр- се деректі нәрседей, жанды нәрсе жансыз нәрседей суреттеліп, адамның сана-саңлауына келіп түсерлік дәрежеге жеткен". Көркемділік шығарманың күллі суреттегіш-бейнелегіш құралдар жүйесінің іштей жарасым-үйлесімінен, мазмұн мен пішіннің тұтастық-бірлігінен, ішкі байланыстарынан, ымыраласуынан туады. Осынау эстетик. сапа-қасиеттер суреткердін шығарм. тәжірибесіне, көркемдік шеберлігіне, интеллектуалдық мәдениетіне қарай қалай қаруланғанына, өмір шындығын терең танытып, тебірене сезінуіне байланысты. Ақындар айтысында кездесетін оралымдар: "Коңілдің жапырағын желдей желніп" ("Әжек пен Шәріпжамал"), "Өлеңнің асыл тоны" ("Қолтума мен Намаз"), "Өлең кені", ("Молда Бәйім мен қыз"), "Сөз тамыры", "Өз кешені", ("Әсет пен Ырысжан"). Көркемділік сипаттар образдар жүйесімен де тамырлас. Бейнелі үғым - түсініктер (сөз - үғымдар, сөз - символдар, сөз - образдар), сол бір халықтың тұрмыс-тіршілігімен, дүние-танымымен өзектес құбылыс. Сондықтан да бүлар мейлінше мәнді, ажарлы, сымбапы. Ой-санаға, сезім дүниесіне сырлылык дарытады. Поэзия тілінің қайнар бүлағы - үлттық рухани, көркем қазынаның койнау- ларындағы асылдарын ақтару, яғни айрықша ақындық қабылдау, шеберлік қабілет, "біркелкі киял". Мысалы: "Жел соқса да сөнбейді алтын панар, Жақсының екі көзі шамдай жанар. Қанатын күн шалмаған мен бір түйғын, Қанды көз, май жеп алғаш ақ иықпын. Сөзім - кырғи ұяда қанапаған..." ("Әжек пен Шәріпжамал"). Ақындар туған халқының жаратылысқа, туысқа, қоршаған ортаға, аңшылық, қүсбегілік, зергерлік, т.б. өнер түрлеріне байланысты сүйкімді атауларды (алтын панар, түйғын, ақ иық, ақ киік, ұстараның жүзі, етікшінің бізі және т.б.) ойға желі етіп, поэзиялық кұбылту, сипаттау тұдырған. Кейде осындай бейнелі үғымдар шебер салыстыру сипаттаулармен тіркесе айтылады. Мәселен: "Айманның ақ моншақтай білегі бар, Майысқан жез қармақтай сүйегібар"("Айман-Шолпан"). Шынайы Көркемділік әдебиетке тән көркемдік ойлаудың өзгешелігіне байланысты болады, өмір шындығына терең бойлайтын ойшылықтан, айрықша сезімталдықтан, суреткерше, ақынша сезіне білу қабілетінен туады. Көркем ойдың өткірлігі, тартымды бейнелілігі, эстет. сезімнің нәзіктігі, суреткерлік шеберлік үштасып келіп, шығармада терең мазмұн мен келісті түр, жарасымды бірлестік тапканда ғана нағыз Көркемділік келіп шығады. Ойдың сонылығы, сезімінің әсерлілігі әр сөзге өң беріп, ажарландырып, бейнелік сипатын арттыра түседі. Сондықтан көркемдік айшықты сөздердің көп болуын, суреттемелердің бояуының қоюырақ, қалыңырак болуын ғана талап етпейді, көріктеу, әсерлеу, үстемелеп айтумен қатар, қарапайымдылық, нақтылық, орайлы ықшамдылық та жарасымды болады.