Top 10 similar words or synonyms for სიმკვრივეზე

მასაზე    0.832331

ნივთიერებაში    0.797981

მასაა    0.794965

იხარჯება    0.794883

კონცენტრაცია    0.793698

შემცველობა    0.793410

მოცულობაში    0.791497

ზომებში    0.790188

სიმკვრივე    0.789981

ხსნადობა    0.786956

Top 30 analogous words or synonyms for სიმკვრივეზე

Article Example
სპექტრული კლასი სპექტრის სახეს განაპირობებს ვარსკვლავის გარე ზედაპირის სიმკვრივე, რომელიც თავის მხრივ დამოკიდებულია მისი მასასა და სიმკვრივეზე, და საბოლოო ჯამში ნათებაზე. ნათებაზე ძლიერ დამოკიდებული არიან SrII, BaII, FeII, TiII რაც გიგანტ და ჯუჯა ვარსკვლავებში სხვაობას იწვევს.
სათბურის ეფექტი აღწერილი სქემა არ ითვალისწინებს იმას, რომ ატმოსფეროში ენერგია ჰაერის მასების გადაადგილებასა და წყლის აორთქლება–კონდენსაციაზეც იხარჯება. გარდა ამისა, დედამიწის ზედაპირის საშუალო ტემპერატურა დამოკიდებულია აგრეთვე ატმოსფეროში ღრუბლების რაოდენობასა და სიმკვრივეზე, ატმოსფეროს გამჭვირვალობაზე და დედამიწის მიერ სინათლის არეკვლის უნარზე (ალბედოზე). თუმცა ეს მოვლენები აღწერილ სურათს არსებითად არ ცვლის.
ფოტოსფერო ფოტოსფერო არაგამჭირვალე (ოპტიკური სისქე formula_1), შთანთქავს ხოლო შემდეგ განმეორებით გამოასხივებს ენერგიას, რომელსაც ვარსკვლავის სირღმიდან იღებს. რადგან ფოტოსფეროს გამჭვირვალობა დაბალია, ენერგიის გადატანა კონვექციის გზით ხდება: მზის გვირგვინის შემთხვევაში იხილება როგორც ფოტოსფეროს გრანულირება, ე.ი. ნათელი ცხელი კონვექტიური გრანულების სახით. ფოტოსფეროს სირღმე დამოკიდებულია მისი გამჭვირვალობისა და, ამის შესაბამისად, სიმკვრივეზე. ფოტოსფეროს ტიპიური სიღრმე შეადგენს: მზისთვის 300 კმ; თეთრი ვარსკვლავებისთვის (მთავარ თანმიმდევრობის) A0V სპექტრალური კლასით ~1000 კმ; G კლასის გიგანტებისთვის ~10—10 კმ, ე.ი. ვარსკვლავის დიამეტრზე გაცილებით ნაკლები.
ფილტრაცია ასეთ მეთოდებს აქვს რიგი ნაკლოვანებები გრავიტაციული გაწმენდა საჭიროებს გასუფთავების დიდ დროს. გასაწმენდი აუზების დიდ ფართობს, დაბალი მწარმოებლობა დამოკიდებული ნაწილაკების სიმკვრივეზე, ტემპერატურაზე და სხვა პირობებზე; ცენტრიფუგისას – კონსტრუქციის სირთულე, პერიოდულად კონსტრუქციის დაშლის საჭიროება შემდეგი ბალანსირებით, ძალიან დიდი ენერგეტიკული დანახარჯები წმენდაზე და სხვა; მაგნიტური წმენდისას – ძირითადად ფერომაგნიტური ნაწილაკების, დაბალი სიჩქარეები (0,01მ/წმ-მდე), მაგნიტზე შეუძლებელია შეჩერებული ნაწილაკების დიდი მასის დაკავება, ტემპერატურაზე დამოკიდებულება; ელექტროსტატიკური წმენდისას – მხოლოდ დენის გაუმტარ სითხეებში მუშაობა, დაბალი მწარმოებლობა.
ვარსკვლავი ვარსკვლავები წარმოიქმნება შედარებით მაღალი სიმკვრივის ფართო რეგიონებში, თუმცა, მისი სიმკვრივე გაცილებით მცირეა ვაკუუმის კამერის სიმკვრივეზე. ამ რეგიონებს მოლეკულური ღრუბლები ეწოდება და უმეტესად წყალბადით, 23-28% ჰელიუმით, ხოლო მცირე რაოდენობით შედარებით მძიმე ელემენტებითაა გაჯერებული. ვარსკვლავთწარმომქმნელი რეგიონის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი მაგალითი ორიონის ნისლეულია. როცა მასიური ვარსკვლავები მოლეკულური ღრუბლისგან წარმოიქმნება, ისინი ამ ღრუბლებს მძლავრად ანათებენ. ვარსკვლავს ასევე შეუძლია წყალბადის იონიზაცია და, აქედან გამომდინარე, H II რეგიონის წარმოქმნმა.
მზე მიჩნეულია, რომ მზის ბირთვი ცენტრიდან მზის რადიუსის 20-25%-მდე ფართოვდება. მისი სიმკვრივე 150 გ/სმ-ია (წყლის სიმკვრივეზე 150-ჯერ მეტი), ხოლო ტემპერატურა 15,7 მილიონ კელვინს აღწევს. ამის საპირისპიროდ, მზის ზედაპირის ტემპერატურა დაახლოებით 5800 კელვინია. SOHO-დან მიღებული ბოლო დროინდელი მონაცემები მეტყველებს იმაზე, რომ ბირთვის ბრუნვის ტემპი ბევრად მეტია, ვიდრე მთელი მასხივებელი ზონისა. მზის სიცოცხლის უმეტეს ნაწილში ენერგია ბირთვული სინთეზით წარმოიქმნება. ეს ხდება ე.წ. პროტონ-პროტონული ჯაჭვის ეტაპებით; ეს პროცესი წყალბადს ჰელიუმად გარდაქმნის. მზის ენერგიის მხოლოდ 0,8% წარმოიქმნა ნახშირბად-აზოტ-ჟანგბადის ციკლით.
დიდი აფეთქების თეორია ბნელი ენერგიის ფენომენის აღმოჩენამდე კოსმოლოგები სამყაროს განვითარების ორ შესაძლო სცენარს განიხილავდნენ. თუკი სამყაროს სიმკვრივე კრიტიკულ სიმკვრივეზე მეტი აღმოჩნდებოდა, სამყაროს გაფართოება შენელდებოდა, დროის გარკვეულ მომენტში ის შეკუმშვას დაიწყებდა, ტემპერატურა და სიმკვრივე ისევ გაიზრდებოდა და საბოლოოდ ის მიაღწევდა საწყის სინგულარობის მდგომარეობას. თუ სამყაროს სიმკვრივე კრიტიკულზე დაბალი აღმოჩნდებოდა მისი გაფართოება შენელდებოდა, მაგრამ არასოდეს შეწყდებოდა. ვარსკვლავები გაივლიდნენ თავიანთი სრული ევოლუციის გზას და გადაიქცეოდნენ თეთრ ჯუჯებად, ნეიტრონულ ვარსკვლავებად ან შავ ხვრელებად. სამყაროს ტემპერატურა აბსოლუტურ ნულს მიუახლოვდებოდა. თუ პროტონი არასტაბილური აღმოჩნდებოდა საბოლოოდ ბარიონებიც დაიშლებოდნენ და სამყაროში დარჩებოდა მარტო შავი ხვრელები და რადიაცია. საბოლოო ჯამში შავი ხვრელები აორთქლდებოდნენ. სამყაროს ენტროპია იმდენად გაიზრდებოდა, რომ შეუძლებელი გახდებოდა ენერგიის ორგანიზებული ფორმების არსებობა (ე.წ. სითბური სიკვდილი).
ნეიტრონული ვარსკვლავი ტიპური ნეიტრონული ვარსკვლავის მასა არის 1,4-სა და 3,2 მზის მასას შორის (იხილეთ ჩანდრასეკარის ზღვარი), ხოლო ამ მასის შესაბამისი რადიუსი დაახლოებით 12 კილომეტრია, თუ მდგომარეობის აკმალ-პანდარიპანდე-რეივენჰოლის განტოლებას (Akmal–Pandharipande–Ravenhall equation of state (APR EOS)) გამოვიყენებთ. შედარებისთვის, მზის რადიუსი 60 000-ჯერ აღემატება ამას. ნეიტრონულ ვარსკვლავებს ზღვრული სიმკვრივე, რომელსაც APR EOS-ი წინასწარმეტყველებს: 3,7x10-დან 5.9×10 კგ/სმ (ეს მზის სიმკვრივეზე 2.6×10- 4.1×10-ჯერ მეტია), რომელიც უახლოვდება ატომური ბირთვების სიმკვრივეს - 3×10გრ/სმ. ამ ობიექტის სიმკვრივე სხვადასხვაა ადგილების მიხედვით. მაგალითად, ქერქში 1x10კგ/სმ-ია, ხოლო სიღრმეში უფრო იზრდება - 6×10 ან 8×10 კგ/სმ-ია (ატომურ ბირთვებზე მკვრივი). უკეთ რომ გაიგოთ, რა სიმკვირვესთან გვაქვს საქმე, წარმოიდგინეთ პაწაწინა ქვიშის მარცვალში მატერია ისეა ჩაპრესილი, რომ მას ბოინგ 747-ის მასა აქვს, ან კიდევ მთლიანი მოსახლეობის მასა ჩაპრესილია შაქრის კუბში.
ფიზიკა ფიზიკის, როგორც მეცნიერების, ამ სიტყვის თანამედროვე გაგებით, განვითარება დაიწყო გალილეო გალილეის შრომებით (G. Galilei; 17 საუკუნის 1-ლი ნახევარი.). გალილეი მიხვდა, რომ მოძრაობის კანონების აღმოსაჩენად საჭირო იყო მოძრაობის აღწერა მათემატიკურად. არ შეიძლება შემოვისაზღვროთ მხოლოდ მოძრავი სხეულებზე უბრალო დაკვირვებით; რომ საჭიროა ცდების ჩატარება, რათა გაირკვეს თუ როგორ იცვლება დროის მიხედვით მოძრავი სხეულის მახასიათებელი სიდიდეები. გალილეიმ აჩვენა, რომ მოცემულ სხეულზე გარემომცველი სხეულების ზემოქმედებას განსაზღვრავს არა სიჩქარე, როგორც ითვლებოდა არისტოტელეს მექანიკაში, არამედ სხეულის აჩქარება. ეს მტკიცება წარმოადგენდა ინერციის კანონის პირველ ფორმულირებას. გალილეიმ აღმოაჩინა მექანიკაში ფარდობითობის პრინციპი (გალილეის ფარდობითობის პრინციპი), დაამტკიცა, რომ სხეულთა თავისუფალი ვარდნის აჩქარება დამოკიდებული არ არის მის სიმკვრივეზე და მასაზე, მექანიკის მეშვეობით დაასაბუთა კოპერნიკის თეორია. გალილეის მიერ მნიშვნელოვანი შედეგები იქნა მიღებული ფიზიკის სხვა სფეროშიც. მან გამოიგონა ჭოგრიტი და მის მეშვეობით გააკეთა მთელი რიგი ასტრონომიული აღმოჩენები (მთები მთვარეზე, იუპიტერის თანამგზავრი და სხვ.). სითბური მოვლენების რაოდენობრივი შესწავლა დაიწყო გალილეის მიერ პირველი თერმომეტრის გამოგონების შემდგომ.
ვეგანობა EPIC-ოქსფორდის კვლევამ დაადგინა, რომ ვაგანები მიეკუთვნებიან ძვლის მოტეხილობების უფრო მაღალი რისკის ჯგუფს, ვიდრე ვეგეტარიანელები და ის ადამიანები, რომლებიც ჭამენ ხორცს, სავარაუდოდ, კალციუმის მცირე რაოდენობის მიღების გამო, მაგრამ იმ ვეგანებს, რომლებიც მიირთმევენ 525 მგ/დღეში, ემუქრებათ მოტეხილობების იგივე რისკი, როგორც სხვა ჯგუფებში. 2009 წლის ძვლის მინერალური სიმკვრივის კვლევამ აღმოაჩინა, რომ ვეგანთა ძვლის მინერალური სიმკვრივე შეადგენდა 94%, ყველაფრისმჭამელებთან შედარებით, რაც კლინიკურად უნმიშვნელოა. იგივე მკვლევარებმა 2009 წელს შეისწავლეს 100 ვეგანი ქალი პოსტ-მენოპაუზის პერიოდში და აღმოაჩინეს, რომ მათი რაციონს არ ჰქონდა უარყოფით ზეგავლენა ძვლის მინერალური სიმკვრივეზე. ბიოქიმიკოსმა თ. კოლინ კემპბელმა შესთავაზა ჩინურ კვლევაში (2005), რომ ოსტეოპოროზი უკავშირდება ცხოველური ცილის მოხმარებას, იგი ამტკიცებდა, რომ, მცენარეული ცილისგან განსხვავებით, ცხოველთა ცილა ზრდის მჟავიანობის სისხლში და ქსოვილებში, რომელიც შემდგომ განეიტრალება ძვლებიდან გამოყოფილი კალციუმის მიერ.