Top 10 similar words or synonyms for ნეიტრონებისაგან

სისხლიდან    0.856755

დანამატის    0.853990

სითხეთა    0.849587

მინარევების    0.848173

ზამბარა    0.844696

გლიკოგენის    0.841661

ნაერთში    0.841574

მოცულობაში    0.838676

შენახვადი    0.837652

მილაკების    0.835265

Top 30 analogous words or synonyms for ნეიტრონებისაგან

Article Example
გადოლინიუმი ატომურ ტექნიკაში გადოლინიუმმა ჰპოვა გამოყენება სითბური ნეიტრონებისაგან თავდაცვაში, რადგანაც ამ ელემენტს აქვს ნეიტრონების მიტაცების ყველაზე დიდი უნარი. მისი ბირთვული ეფექტური განიკვეთი ტოლია 49000 ბარნისა. მაგრამ გადოლინიუმის ყველა იზოტოპს შორის ნეიტრონების ყველაზე მაღალი მიტაცების უნარი აქვს იზოტოპს გადოლინიუმ-157, რომლის მიტაცების განიკვეთია 254000 ბარნი.
ატომის ბირთვი ატომის ბირთვი შედგება პროტონებისა და ნეიტრონებისაგან. ამ ნაწილაკებს ნუკლონებს უწოდებენ. ატომური ერთულებით გამოსახული პროტონისა (1,00758) და ნეიტრონის (1,00897) მასა ახლოსაა ერთთან, მაშინ, როდესაც ელექტრონის მასა იმავე ერთეულებით 0,000548 უდრის. ამიტომ ელექტრონული გარსის სრული მასა ატომის ბირთვის მასასთან შედარებით უმნიშვნელოა. ბირთვის მასა განსაზღვრავს ატომის თითქმნის მთლიან მასას და ახლოსაა მთელ რიცხვთან. ამ მთელ რიცხვს (A) ატომის ბირთვის მასურ რიცხვს უწოდებენ, ატომის ბირთვში შემავალი პროტონების რიცხვს (Z) კი - ბირთვის ატომურ ნომერს.
გადოლინიუმი ამის გამო გადოლინიუმი საინტერესოა ბირთვული რეაქტორების მართვისათვის და ნეიტრონებისაგან თავდაცვისათვის. გადოლინიუმის ოქსიდის საფუძველზე მზადდება მინანქრები, კერამიკა და საღებავები რომლებიც გამოიყენება ატომურ ტექნიკაში. ატომური რეაქტორის რეგულირებისათვის გამოიყენება გადოლინიუმის ბორატიც. გადოლინიუმის ხსნადი ნაერთები შეიძლება გამოყენებულ იქნას ხსნარების სტაბილიზაციისათვის, რომლებიც მიიღება სითბოგამომყოფი ელემენტის გადამუშავებისას მჟავეებში გახსნით შემდგომი დაშლისათვის. გადოლინიუმის მარილების მასტაბილიზირებელი ქმედება ვლინდება ბირთვული რეაქციების «ჩაქრობაში», და იძლევა რიგი ტექნოლოგიური ოპერაციის განხორციელების საშუალებას, დაკავშირებულს ასეთი ხსნარების კონცენტრირებასთან, ანუ კრიტიკული მოცულობის შემცირებასთან და კრიტიკული მასის წარმოქმნასთან.
ატომი თითოეული ატომი შედგება ბირთვისა და მასთან დაკავშირებული ერთი ან მეტი ელექტრონისაგან. ბირთვი შედგება ერთი ან მეტი პროტონისა და ჩვეულებრივ, მსგავსი რაოდენობის ნეიტრონებისაგან (პროთიუმს ნეიტრონი არ გააჩნია). პროტონებსა და ნეიტრონებს ნუკლონებს უწოდებენ. ატომის მასის 99,94%-ზე მეტს ბირთვი იკავებს. პროტონებს აქვთ დადებითი მუხტი, ელექტრონებს — უარყოფითი, ხოლო ნეიტრონებს მუხტი არ გააჩნიათ. თუ პროტონებისა და ელექტრონების რაოდენობა ტოლია, მაშინ ატომი ელექტრონეიტრალურია, ხოლო თუ ატომს პროტონების რაოდენობაზე მეტი ან ნაკლები ელექტრონი გააჩნია, მაშინ მას, შესაბამისად, უარყოფითი ან დადებითი მუხტი აქვს. მუხტის მქონე ატომს იონი ეწოდება.
ურანი (ელემენტი) ამ ოპერაციის შემდეგ ურანი გადაჰყავთ მყარ მდგომარეობაში — ერთ-ერთ ოქსიდად ან ტეტრაფტორიდად UF. მაგრამ ეს ურანი ჯერ კიდევ გასაწმენდია მინარევებისაგან — ბორის, კადმიუმის ჰაფნიუმის სითბური ნეიტრონებისაგან. მათი შემცველობა ბოლო პროდუქტში არ უნდა აღემატებოდეს პროცენტის ასიათას და მემილიონედ წილს. ამ მინარევების მოსაცილებლად ტექნიკურად სუფთა ურანის ნაერთებს ხსნიან აზოტმჟავაში. ამასთან წარმოიქმნება ურანილნიტრატი UO(NO), რომელიც ტრიბუტილ-ფოსფატით და სხვა ნივთიერებებით ექსტრაქციისას დამატებით იწმინდება საჭირო კონდიციამდე. შემდგომ ამ ნივთიერებას აკრისტალებენ და ფრთხილად ახურებენ. ამ ოპერაციის შედეგად წარმოიქმნება ურანის ოქსიდი UO, რომელსაც აღადგენენ წყალბადით UO-მდე.